1 Sınıf Hayat Bilgisi Çevresindeki kişilerle iletişim kurarken güvenlik kurallarını uy

Dersimizin konusu çok önemli: “Çevremizdeki kişilerle iletişim kurarken güvenlik kurallarını uygun şekilde uygulayalım.” Bu ders, sizleri her gün karşılaştığınız kişilerle sağlıklı, saygılı ve güvenli iletişim kurmaya hazırlar. Çünkü doğru söz, doğru kişi ve doğru zaman birleşince güzel bir hayat kurar. O yüzden bugün, hem ne diyeceğimizi hem de nasıl diyeceğimizi öğreniyoruz! İlk önce kavramları netleştirelim: - Çevremizdeki kişiler: Aile büyükleri, sınıf arkadaşlarımız ve öğretmenlerimiz gibi tanıdık kişiler; okul güvenlik görevlisi, doktor amca/teyze gibi güvenilir yetişkinler; henüz tanımadığımız insanlar. - Güvenlik: Kendimizi ve diğerlerini korumak için uyduğumuz kurallar. Güvenlik hem fiziksel (bedenimizi koruma) hem dijital (adres, fotoğraf gibi kişisel bilgileri koruma) olabilir. - İletişim: Karşımızdakini anlamaya ve duygularımızı açıkça, saygıyla anlatmaya çalışmaktır. İyi bir iletişim, güzel bir dostluk, güvenli bir okul, mutlu bir ev demektir. Şimdi pratik kuralları öğrenelim: 1) Tanımadığımız kişilerle konuşurken dikkatli olalım. Özetle: Tanımadığımız kişi ne sorarsa sorsa, adımızı, ev adresimizi, telefon numaramızı, okul adımızı, veli bilgilerimizi ya da fotoğrafımızı vermemeliyiz. Eğer bir şeyler almak için çağrılırsak “Anne/babamla konuşurum,” deyip hemen büyüklerimize durumu bildirmeliyiz. Bu kural, özellikle kapıdan aldığımız hediyeler, “görüşelim” teklifleri, “annen sana söylemedim” cümleleri için çok önemlidir. 2) Güvenilir yetişkinleri tanıyalım ve onlara güvenelim. Okul müdürü, sınıf öğretmeni, rehber öğretmeni, güvenlik görevlisi, doktor ve hemşire amcalarımız/teyzelerimiz tanıdığımız yetişkinlerdir. Kaybolduğumuzda, korktuğumuzda veya birisi bize hoş olmayan davranış gösterdiğinde onlara koşabiliriz. “İmdat/yardım edin” demekten çekinmemeliyiz. 3) Vücut haklarımızı öğrenelim. İzin almadan bizi kimse dokunduramaz. Bize zarar vermeye çalışan birisi varsa “Hayır” demeyi, geri çekilmeyi ve büyüklerimize anlatmayı bilmeliyiz. Adımızı, sırf özür dilemek için aşağılamak da yanlıştır. Saygılı bir “özür dilerim,” yeterlidir. 4) Arkadaşlarımızla konuşurken nezaket kuralı geçerlidir. “Lütfen/teşekkür ederim/affın, rica ederim” gibi kelimeler, bizi yakınlaştırır. Küfür, laf atma, takma adla çağırma ve alay etme yanlıştır. Kötü sözler, bazen geri dönmez bir soğukluk yaratır. Bu yüzden, sözü iyice düşünüp söyleyelim. 5) Dijital iletişimde güvenlik şarttır. Telefon, tablet ve bilgisayar kullanırken tanımadığımız hesaplardan gelen mesajları açmayalım. Adres, okul, veli bilgisi, fotoğraf ve videolarımızı isteyenlere vermeyelim. Birisi bize “seni gizlice kaydetmemiz mi?” der ise “Anne/babam bilmeli,” diye reddedelim. Video aramalarında da aile ile birlikte olmalı, kişisel bilgileri paylaşmamalıyız. 6) Konuşma zamanı ve yerine dikkat edelim. Öğretmenimiz konuşurken söz kesmemeli, sırayla konuşmalıyız. Yemek yerken konuşmak da sağlıklı değildir. Düzen, disiplin demektir. 7) Sınıf kurallarını birlikte oluşturalım. “Kapıyı çalarken beklerim,” “Ödevlerimi zamanında yaparım,” “Gürültü yapmam,” gibi küçük taahhütler, büyük huzur demektir. Günlük küçük örnekler: - “Lütfen sıraya geçmemize yardım eder misin?”: Düzen için yalvarır, çekişmeyi önleriz. - Kapıda “Ben kimim?” diyen birisi var: “Ev adresimi veremem, büyüklerime sorarım” diyerek büyüklerimize anlatırım. - Sırada önden gelmek isteyen bir arkadaş: “Şimdi sıran, sonra sana yardım ederim” diyerek dayanışma kurarım. Kısacası, güzel bir iletişim için üç altın anahtarımız vardır: nezaket, kurallar ve güvenilir yetişkinlere başvurma. Güzel sözler, güler yüzlü jestler ve doğru kurallar bir arada olduğunda, sınıfımız ve evimiz daha güvenli, arkadaşlarımız daha mutlu olur. Bugünden itibaren bu kuralları uygularsak, hem kendimizi hem başkalarını korur, sevgimizi çoğaltırız.