4 Sınıf Matematik Artık yılı bilirim şarkısı

Bugün “artık yılı bilirim” şarkımızla beraber 4. sınıf seviyesinde artık yıl kavramını öğreniyoruz. Artık yıl, takvimimizde fazladan bir gün eklenmesi demek. Bu gün 29 Şubat. Neden böyle bir gün vardır peki? Çünkü Dünya Güneş’in etrafını biraz daha fazla sürede dönüyor. Güneş yılı 365 gün ve biraz (yaklaşık 1/4 gün) uzunluğundadır. Bu çeyrekler yıllar içinde toplanınca, bir artık gün eklemek gerekir. Böylece takvimimiz mevsimlerle uyumlu kalır. Artık yılı nasıl anlarız? Kuralımız basit: - Yıl 4’e tam bölünüyorsa (ör. 2020, 2024) artık yıldır. - Ancak 100’e tam bölünen yıllar (1900, 2100) artık yıl değildir. Bu yıllar 100’ün katıdır, bir istisna. - Fakat 400’e tam bölünen yıllar (1600, 2000) tekrar artık yıldır. Çünkü onlar 400’ün katıdır. İşte bir şarkımızdan kolay ezber kural: “4’e bölündü mü? Evet! 100 ile bölünen yıllar dikkat! 400 ile bölündü mü? Evet! Artık yıl geldi, hadi söyle: Her dört yılda bir!” Örneklerle görelim: - 2024: 4’e bölünür (2024 ÷ 4 = 506). 4’e bölünen ve 100’e bölünmediği için artık yıldır. Yani 29 Şubat 2024 vardır. - 1900: 4’e bölünür, ama 100’e de bölünür ve 400’e bölünmez. Bu yüzden 29 Şubat 1900 yoktur. Artık yıl değildir. - 2000: 4’e bölünür, 100’e bölünür, aynı zamanda 400’e de bölünür (2000 ÷ 400 = 5). O halde 29 Şubat 2000 vardır. Artık yıldır. - 2100: 4’e bölünür, 100’e bölünür, fakat 400’e bölünmez (2100 ÷ 400 = 5,25). Bu yüzden 2100 artık yıl değildir. - 2108: 4’e bölünür ve 100’e bölünmediği için artık yıldır. Artık yılı hızlıca nasıl anlarız? Adım adım: 1. Sayı 4’e tam bölünüyor mu? - Eğer hayırsa artık yıl değildir. Örnek: 2023 (2023 ÷ 4 = 505,75). - Eğer evetse 2. adıma geç. 2. Sayı 100’e tam bölünüyor mu? - Eğer hayırsa artık yıldır. Örnek: 2024, 2028. - Eğer evetse 3. adıma geç. 3. Sayı 400’e tam bölünüyor mu? - Eğer evetse artık yıldır. Örnek: 1600, 2000. - Eğer hayırsa artık yıl değildir. Örnek: 1900, 2100. Bilgi köşesi: Artık yıllar şubat ayına 1 gün ekler. Normal yıllarda şubat 28 gün, artık yıllarda 29 gün sürer. Yılın diğer ayları aynı kalır. Bazı öğrenciler “Şubat’ta 30 var mı?” diye sorar. Hayır, 30 Şubat olmaz. 29 Şubat olabilir. Şarkımızla ezber: “Bir üç yüz altmış beş, Artık yıl yapar tüm sene, Dört yılda bir gelir o gün, 29 Şubat’ı severim ben!” Bu nakaratı ezberleyerek kuralı zihninizde sabitleyebilirsiniz. Pratik sorular: - 2028 artık yıl mıdır? 4’e bölünür, 100’e bölünmez, evet. - 1996 artık yıl mıdır? 4’e bölünür, 100’e bölünmez, evet. - 2100 artık yıl mıdır? 4’e bölünür, 100’e bölünür ama 400’e bölünmez, hayır. - 2000 artık yıl mıdır? 4’e bölünür, 100’e bölünür, 400’e de bölünür, evet. Şimdi, birlikte sayalım: Hangi yıllar artık yıldır? 2024, 2028, 2032, 2036, 2040, 2044, 2048, 2052, 2056, 2060, 2064, 2068, 2072, 2076, 2080, 2084, 2088, 2092, 2096, 2104, 2108. (Dikkat: 2100 arada yok, çünkü artık yıl değil.) Hızlı hatırlatıcılar: - 4’e bölünür: Evet → 2. adım. - 100’e bölünür: Evet → 3. adım. - 400’e bölünür: Evet → artık yıl, Hayır → artık yıl değil. Artık yılı bilmek sadece sınıf içinde değil, takvim uygulamalarında, bilimde ve günlük hayatta da işinize yarar. Mesela doğum tarihiniz 29 Şubat ise, takvim doğum gününüzü 4 yılda bir tam tarihinde kutlayabilirsiniz. Artık yıllar bazen “çeyrek” eklenerek takvimi düzeltir. Böylece yıllar, mevsimler ve çevremizdeki doğa döngüleri uyumlu kalır.