Matematik
5 Sınıf Matematik Bir çokluğun belirtilen bir yüzdesine karşılık gelen miktarı bulur ş
5. Sınıf • 02:58
Video görüntüsü içermez, sadece eğitim şarkısıdır. Dinlemek için oynatın.
0
İzlenme
02:58
Süre
17.11.2025
Tarih
Ders Anlatımı
Ne zaman yüzde kullanırız ve neden bu kadar önemlidir? Günlük hayatta, indirimler, sınıf başarısı, sağlık değerlendirmeleri ve spor istatistiklerinde sıkça karşımıza çıkan “yüzde”, bir büyüklüğün 100 eşit parçadan kaç parçasını aldığımızı ifade eder. Yüzde sembolü (%) “bölü 100” anlamına gelir; yani %20, 20/100 ile aynıdır. Peki bir çokluğun belirtilen yüzdesine karşılık gelen miktarı nasıl buluruz? Bu dersin hedefi tam da budur!
Yüzdeye karşılık gelen miktarı bulmak için hangi formülü kullanırız? İstenen miktar = Toplam miktar × (Yüzde ÷ 100). Bu formülü nereden çıkarıyoruz? Çünkü yüzde, kesir ve ondalık hâline kolayca dönüştürülebilir ve bölme, doğrudan 100’e bölmek anlamına gelir. Basit bir örnek: 150’nin %40’ı kaçtır? Hesaplayalım: 150 × 40 ÷ 100 = 60. İşte cevap: 60.
Aynı işlemi ondalık sayı ile de yapabiliriz. %40’ı 0,40 olarak yazarsak, 150 × 0,40 = 60 elde ederiz. Her iki yol da aynı sonucu verir; hangisi daha kolay geliyorsa onu seçebiliriz. Peki kesirlerle ne yapmalıyız? “%50” tam olarak 1/2 demektir, %25 ise 1/4’tür. %50’sini istediğiniz sayının yarısını, %25’ini çeyreğini alırsınız. Örnekler pekiştirmemize yardımcı olur: 80 TL’nin %25’i = 80 ÷ 4 = 20 TL’dir; 360 cevabın %30’u 108’dir; 420 gram unun %35’i ise 147 gramdır. Düşünüyorsanız, pratik bir ölçeklenme nasıl yardımcı olabilir? “%10”u bulup, %20, %30 gibi katlarını hızla çıkarabilirsiniz.
Ölçü birimleri dönüşürken de dikkat ederiz: TL’de %, gramda % aynı işleme tabidir; sadece sonucun birimi değişmez. Nihayetinde, yüzde hesabı; doğru formül, kolay kesri dönüştürme ve pratik çarpanlarla hızla yapılır. Böylece indirimde kazancı, başarı notlarını ya da herhangi bir miktarın parçasını doğru şekilde hesaplayabiliriz.
Soru & Cevap
Soru: 240 TL ürünün fiyatı %15 indirim uygulandığında ne kadar ödenir?
Cevap: İndirim tutarı 240 × 15 ÷ 100 = 36 TL; ödenen tutar 240 − 36 = 204 TL olur.
Soru: Bir sınıfta 36 öğrenci vardır; kızlar sınıfın %45’idir. Kaç kız öğrenci vardır?
Cevap: 36 × 45 ÷ 100 = 16,2; ancak sayı tam olmalıdır, veride yuvarlama varsa 16 öğrenci (genellikle 36’da yüzde örneği %50 kullanılır).
Soru: 800 km’lik yolun ilk gün %30’u gidilirse, kaç km kalır?
Cevap: Gidilen: 800 × 0,30 = 240 km; kalan yol 800 − 240 = 560 km.
Soru: %60’ı 48 olan sayı kaçtır?
Cevap: 48 ÷ 0,60 = 80’dir.
Soru: 250 TL’nin %24’ü ile %28’inin toplamı kaç TL’dir?
Cevap: %24: 250 × 24 ÷ 100 = 60; %28: 250 × 28 ÷ 100 = 70; toplam: 60 + 70 = 130 TL.
Özet Bilgiler
5. sınıf matematik dersinde bir çokluğun belirtilen yüzdesine karşılık gelen miktarı bulma yöntemlerini, formül ve pratik adımlarıyla açıklıyoruz. Yüzde hesabı, ilkokul matematik dersi, eğitim videoları, sarkiciogretmen içerikleri arayan öğrenci ve öğretmenler için optimize edilmiştir.