6 Sınıf Türkçe mi Soru Ekinin Yazımı şarkısı

Hadi birlikte soru eklerini tanıyalım! Türkçe’de soru eki bir kelimeyi soru haline getirir. Çoğu soru eki ek olduğundan, yazımında büyük hassasiyet gerekir; doğru yazım hem anlamı netleştirir hem de yazılı anlatımımızı güçlendirir. Bu derste en sık karşımıza çıkan soru eklerini öğreneceğiz. İlk durak: -mI. Bu ek “mi, mı, mu, mü” biçiminde görünür. -mI sadece bir ek olduğu için kelimeye bitişik yazılır. Örnekler: “Geldin mi?” (“geldin” + -mi), “Bitti mi?” (“bittin” + -i → bitti), “Bekledin mi?” (“bekledin” + -i → bekle(di)n mi?), “Oldu mu?” (“oldu” + -mu), “Gördüm mü?” (“gördüm” + -ü → gördüm mü?). -mI ekinden sonra kesinlikle ayrı bir “mi” yazılmaz; “geldin mi mi” yanlış olur. Unutma: Soru ekini uydurma ayraçlarla ayırma, yazımı bozar. İkinci durak: -ki. Burası çok kritik. -ki üç farklı türe ayrılır. 1) Zamanla ilgili -ki: “dün, bugün, sabah” gibi kelimelerden sonra gelir ve bitişik yazılır. “Dünkü, bugünkü, sabahki”. Burada -ki bir tek yazımlı -ki’den ziyade “ilişkili” bir bağlama işaret eder. 2) Karşılaştırma -ki’si: “Senin kitaptan, benimkinden güzel.” “Benimki”de -ki bir adlaşmış biçim gibi davranır ve bitişik yazılır. 3) En önemlisi, “kendi” veya işaret sıfat/ zamirlerinden sonra gelen -ki ayrı yazılır. Örnek: “kendi işin, kendi başına”, “seninki, onun, bunun, şunun”. Burada “o-nun, bu-nun, şu-nun” ayrı yazılır; “onunki” ise bir bütün olarak yazılır. Aynı şekilde “burası, orası, şurası” yerine “oraki, buraki, şuraki” yazımı yanlıştır; doğrusu “oradaki, buradaki, şuradaki”dir. Kopuş meselesini de atlayalım. -mI ekinden sonra bir söz kesilip kesme işareti ile ayrılsa bile, -mI ayrı yazılmaz. “Ev- var mı?” ayrı yazılır ama evden sonra durakladığımızda da “Ev mi?” şeklinde keser, -mI ekini bölmeden yazarız. “Gitti, mi?” ya da “Gitti mi?” ikincisi doğru. Sorulan ekin çekimle ilişkisi de önemlidir. -mI ekinden sonra “sen” ve “siz” kiplerine göre bir “n” ortaya çıkabilir: “Geldin mi?” (geldin + -mi) ve “Geldiniz mi?” (geldiniz + -mi). Buradaki “n” kişinin işaretidir; soru eki değildir. Bir de “mI” ekini zamanı olan bir cümleye eklerken eki kelimenin sonundan uydururuz: “O geldi mi?” (gel + di + -mi) → “geldi” + -mi. Bu kuralları öğrenmek için bir şarkıyla pekiştirebilirsin: “gel-din mi, bitti mi, -mI ekini birleştir!”, “kendin-ki, onunki, kendi işin -ki bitişik yazın!”, “kendi + işin, senin + işin → ayrı ayrı, ama benimki birlikte.” Bu küçük ezberler çok işine yarayacak!